Харкау

(Xarkov битеннән юнәлтелде)

Ха́рьков, Харкау[4] (укр. Ха́рків - Харкив, ХФА: [ˈxɑrkiu̯]) — Украина көнчыгышында урнашкан эре шәhәр, Харкау өлкәсенең административ үзәге. Халык саны — 1,449 млн. кеше (2010 елның 1 апреленә), мәйданы — 310 км².

Харкау
Харків
Флаг Харькова[d]Герб Харькова[d]
Kharkiv-town-flag.svgCoat of arms of Kharkiv.svg
Montages of Kharkiv.jpg
Нигезләнү датасы 1654
Рәсми исем Харків
Демоним Kharkivite һәм харьковчанин
Дәүләт Flag of Ukraine.svg Украина
Нәрсәнең башкаласы Украин Сәвит Сатсиялислар Җөмһүрияте, Харкау өлкәсе, Слободские казацкие полки[d], Харкау гөбернәсе, Харьковский округ[d], Маларус янарал-гөбернатырлыгы[d] һәм Харьковский уезд[d]
Административ-территориаль берәмлек Харкау өлкәсе
Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы Харьков[d]
Хөкүмәт башлыгы Геннадий Адольфович Кернес[d]
Канунбирү органы Харкау шәһәр шурасы[d]
Халык саны 1 446 107 кеше кеше (2019)[1]
Административ бүленеше Холодногорский район[d], Шевченковский район[d], Киевский район[d], Московский район[d], Немышлянский район[d], Индустриальный район[d], Слободской район[d], Червонозаводский район[d] һәм Новобаварский район[d]
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек 152 ± 1 метр
Сәгать поясы UTC+02:00 һәм UTC+03:00
Кардәш шәһәр Белгород[d], Болонья, Брно, Цетине, Синсинәти, Даугавпилс, Газиантеп[d], Цзинань[d], Каунас[2], Кутаиси[d], Лилль, Мәскәү, Нижгар, Nürnberg, Познань, Ришон-ле-Цион[d], Санкт-Петербург, Тиянҗин, Варшау, Штеглиц-Целендорф[d], Варна[d], Трнава, Бәңгәлуру һәм Патры[d][3]
Моның хуҗасы Стадион ХТЗ[d]
Бүләкләр
Ленин ордены
Мәйдан 350 ± 1 км²
Почта индексы 61000–61499
Рәсми веб-сайт city.kharkov.ua
Charkiw-Ukraine-Map.png
Montages of Kharkiv.jpg
Беренче язма телгә алу 1552
Җирле телефон коды (+380) 572
Яһүд энциклопедиясе коды 14456
Нумир тамгасы куды ХА
Монда җирләргәннәр төркеме Категория:Похороненные в Харькове[d]
Викискладта карталар төркеме Category:Maps of Kharkiv[d]
Commons-logo.svg Kharkiv Викиҗыентыкта

ГеографияҮзгәртү

Шәһәр Урта Рус калкулыгының көньягында, Киевтан 405 километр көнчыгыштарак, Русия белән чигеннән 26 километр көньяктарак урнашкан.

Харкаудан эре шәһәрләр кадәр ераклыгы (автоюллар буенча)
  Петербург ~ 1411 км.
 Минск ~ 986 км.
Сумы ~ 189 км.
  Мәскәү ~ 749 км.
  Орёл ~ 375 км.
  Белгород ~ 78 км.
 Воронеж ~ 393 км.
 Старый Оскол ~ 245 км.
Полтава ~ 147 км.
Киев ~ 495 км.
Львов ~ 1049 км.
Луганск ~ 350 км.
 Волгоград ~ 839 км.
Днепр ~ 234 км.
Әдис ~ 704 км.
Запорожье ~ 307 км.
Мелитополь ~ 426 км.
Симферополь ~ 671 км.
Донецк ~ 311 км.
 Ростов-на-Дону ~ 489 км

КлиматҮзгәртү

  • Уртача еллык температура — +8,1 °C
  • Уртача еллык җил тизлеге — 3,9 м/с
  • Уртача еллык һава дымлылыгы — 74%
Харкау климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Абсолют максимум, °C 11,0 14,6 21,8 30,5 34,5 36,8 37,6 39,8 33,7 29,3 20,3 13,4 39,8
Уртача максимум, °C −2,2 −1,6 4,3 14,0 20,8 24,3 26,4 25,7 19,4 12,0 3,6 −1,1 12,1
Уртача температура, °C −4,6 −4,5 0,7 9,2 15,6 19,3 21,3 20,3 14,4 7,9 0,9 −3,5 8,1
Уртача минимум, °C −7 −7,3 −2,4 4,6 10,3 14,2 16,2 14,9 9,8 4,3 −1,5 −5,9 4,2
Абсолют минимум, °C −35,6 −29,8 −32,2 −11,4 −1,9 2,2 5,7 2,2 −2,9 −9,1 −20,9 −30,8 −35,6
Явым-төшем нормасы, мм 36 33 32 34 50 61 60 42 47 44 41 36 516
Чыганак: Погода и климат

ТарихҮзгәртү

19181934 елларда — Украин Совет Социалистик Республикасы башкаласы.

ХалыкҮзгәртү

1840[5] 1897[6] 1959[7] 1970[8] 1979[9] 1989[10] 2001[11]
23 612 173 989 934 136 1 222 852 1 443 754 1 609 959 1 470 902

Милли состав (2001): украиннар — 62,8 %, урыслар — 33,2 %.
Туган тел буенча состав (2001): урыс теле — 65,9 %, украин теле — 31,8 %.[12]

Эчке бүленешҮзгәртү

  1. Салкын Тавы районы
  2. Шевченко районы
  3. Киев районы
  4. Мәскәү районы
  5. Немышля районы
  6. Индустриаль районы
  7. Бистә районы
  8. Основа районы
  9. Яңа Бавария районы

Кардәш шәһәрләрҮзгәртү

Партнёр шәһәрләр

МәгарифҮзгәртү

Шәһәрдә 45 югары уку йорты бар.

ДинҮзгәртү

ХристианлыкҮзгәртү

ПравославиеҮзгәртү

КатоликлыкҮзгәртү

ИсламҮзгәртү

Яһүд динеҮзгәртү

Шәһәрдә туган танылган шәхесләрҮзгәртү

Моны да карагызҮзгәртү

ИскәрмәләрҮзгәртү