Төп менюны ачу

Һейзенберг мәсләге (tat.lat. Heizenberg mäsläge) — вакытка бәйле операторлы, вакытка бәйле түгел дулкынча функцияле мәсләк.

⚙️  Квант механикасы

Билгесезлек принцибы

Математик нигезләр
Шулай ук карагыз: Портал:Физика

Һейзенберг мәсләгендә координата һәм импульс операторлары вакытка бәйле, дулкынча функция вакытка бәйле түгел.


Шрөдингер мәсләгеннән Һейзенберг мәсләгенә күчүҮзгәртү

Махсус очракны тикшерәбез:  -гамильтониан вакытка бәйле түгел.

Дулкынча функция -   стационар халәтләр-  буйлап бүлешен тикшерәбез:

  — стационар халәтләр
  -халәтенең үзенең энергиясе .

Бүленеш түбәндәгечә табыла:

 

Унитар оператор түбәндәгечә билгеләнә:

 

  -операторының үзлекләре:

 


 

Яки:

 

Шулай итеп,   -операторы башлангыч халәт вакытка бәйле халәткә күчерә.

 -операторы уртача микъдары:

 

  - операторы кулланып,  -операторын табабыз:

 

Шулай итеп Һейзенберг мәсләге һәм Шрөдингер мәсләге арасында бәйләнеш:

 


Һейзенберг мәсләге өчен Шрөдингер тигезләмәсе кулланып булмый. Шрөдингер тигезләмәсе урынына түбәндәгечә тигезләмә кулланыла:

 

КулланышҮзгәртү

Һейзенберг мәсләге релятив теория өчен кулланыла.

Моны да карагызҮзгәртү

ӘдәбиятҮзгәртү

  • Шрөдингер мәсләге, Физик энциклопедия
  • Блохинцев Д. И. Основы квантовой механики. 5-е изд. Наука, 1976. — 664 с.
  • Боум А. Квантовая механика: основы и приложения. М.: Мир, 1990. — 720 c.
  • Дирак П. Принципы квантовой механики. 2-е изд. М.: Наука, 1979. — 480 с.
  • Ландау, Л. Д., Лифшиц, Е. М. Квантовая механика (нерелятивистская теория). — Физматлит, 2008. — 800 с. — («Теоретическая физика», том III). — 3000 экз. — ISBN 978-5-9221-0530-9