Бишкәк

(Bişkäk битеннән юнәлтелде)

Бишкәк (кырг. Бишкек) — Кыргызстанның башкаласы һәм иң зур шәһәре. Аерым идарә берәмлеге һәм республика карамагындагы шәһәр булып тора. Элек Пишпәк һәм Фрунзе (Михаил Фрунзе хөрмәтенә) исемләрен йөрткән.

Бишкәк
кырг. Бишкек
БайракИлтамга
Flag of Bishkek Kyrgyzstan.svgCoat of arms of Bishkek Kyrgyzstan.svg
Нигезләнү датасы 1825
Рәсми исем Бишкек
... хөрмәтенә аталган Михаил Фрунзе
Демоним Bichkékien[1] һәм Bichkékienne[1]
Дәүләт Flag of Kyrgyzstan.svg Кыргызстан[2]
Нәрсәнең башкаласы Кыргызстан, Кыргыз Сәвит Сатсиялислар Җөмһүрияте, Кыргыз Айрат Сәвит Сатсиялислар Җөмһүрияте[d], Чуйский кантон[d], Киргизская автономная область[d], Каракыргыз айрат өлкәсе[d], Фрунзенский европейский кантон[d] һәм Пишпекский уезд[d]
Административ-территориаль берәмлек Кыргызстан
Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы Ала-Арча[d]
Анклав в Чуй өлкәсе
Хөкүмәт башлыгы Суракматов, Азиз Эмильбекович[d]
Халык саны 1 027 200 кеше кеше (1 гыйнвар 2019)[3]
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек 750 метр
Сәгать поясы UTC+06:00
Кардәш шәһәр Амман, Әнкара, Колорадо-Сприңс, Измир[4], Торонто, Алматы, Нур-Солтан һәм Киев[5]
Чиктәш дәүләтләр Чуй өлкәсе
Кулланылган тел дунганский язык[d]
Мәйдан 127 км²[6]
Почта индексы 720000–720085
Рәсми веб-сайт meria.kg
Харита сурәте
Коллаж
Беренче язма телгә алу 1760
Җирле телефон коды (+996) 312
Нумир тамгасы куды B, E һәм 01
Монда җирләргәннәр төркеме [d]
Commons-logo.svg Бишкәк Викиҗыентыкта

ГеографияҮзгәртү

Шәһәр Кыргызстанның төньягында, Чуй үзәнлегендә, Тянь-Шань таулары алдында, Кыргыз тау сыртыннан 40 км төньяктарак, Казакъстан чигеннән 25 км ераклыкта урнашкан. Шәһәрнең мәйданы 169,6 км² тәшкил итә.

КлиматҮзгәртү

  • Уртача еллык температура — 11,3 °C
  • Уртача еллык җил тизлеге — 1,7 м/с
  • Уртача еллык һава дымлылыгы — 60%
Бишкәк климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Абсолют максимум, °C 19,2 25,3 30,5 34,7 35,6 40,9 42,8 39,5 36,8 34,1 27,9 23,3 42,8
Уртача максимум, °C 3,2 4,9 11,2 18,5 23,6 29,0 31,7 30,9 25,5 17,8 11,0 5,0 17,7
Уртача температура, °C −2,6 −0,8 5,3 12,3 17,4 22,4 24,9 23,8 18,5 11,0 4,7 −0,9 11,3
Уртача минимум, °C −7,1 −5,2 0,4 6,4 11,1 15,6 17,9 16,4 11,3 5,0 −0,1 −5,1 5,6
Абсолют минимум, °C −31,9 −34 −21,8 −12,3 −5,5 2,4 7,4 5,1 −2,8 −11,2 −32,2 −29,1 −34
Явым-төшем нормасы, мм 26 31 47 76 64 35 19 12 17 43 44 28 442
Чыганак: Погода и климат

ХалыкҮзгәртү

Халык саны
1897[7]1939[8]1959[9]1970[10]1979[11]1989[12]1999[13]2009[14]31 дек 20152017[15]
661592 783223 831430 618532 931610 630750 327821 915937 400965 900
1 гый 2019[3]
1 027 200

Идарә төзелешеҮзгәртү

 
Бишкәк

Шәһәр 4 районга бүленә:

  • Октябрь районы — 242 382 (2009)
  • Беренче Май районы — 175 894 (2009)
  • Свердлов районы — 231 801 (2009)
  • Ленин районы1 — 201 626 (2009)
    • Чон-Арык шәһәр тибындагы поселогы — 9 724 (2009)
    • Урта-Сай авылы — 4 100 (2009)

1 Ленин районы карамагындагы Чон-Арык поселок советына Чон-Арык шәһәр тибындагы поселогы, Урта-Сай авылы һәм Манас поселогының өлеше (Авиагородок) керә.

ДинҮзгәртү

ИсламҮзгәртү

Шәһәрдә туган танылган шәхесләрҮзгәртү

Татар, башкортларҮзгәртү

ИскәрмәләрҮзгәртү