Төп менюны ачу

Чирмешләр

(Мари битеннән юнәлтелде)

Марилар яки чирмешләр (үзаталышлары Марий, Мары, Маре, Мӓрӹ) — Русиядә, күбесенчә Мари Ил республикасында яшәүче фин-угыр халкы. Барлыгы якынча 604 мең чирмеш исәпләнә.

Чирмешләр
Jьvan Kьrla.jpgPalantai.jpg
Йыван КырлаСергей ЧавайнИван ПалантайЯков ШкетанВалентин Колумб
Үз аталышы: Марий, Мары, Маре, Мӓрӹ
Гомуми саны: 604 мең
Таралышы: Идел буе, Урал
Тел: чирмеш теле
Дин: Христианлык

Мари Иле республикасында 324,4 мең чирмеш яши. Халык шулай ук Башкортстанда (105 мең), Татарстанда (19,5 мең), Удмуртиядә (9,5 мең), Свердлау өлкәсендә (28 мең), Пирем өлкәсендә (5,4 мең), Ханты-Манси автоном округында, Киров өлкәсендә, Нижгар өлкәсендә, Кострома өлкәсендә яши. Чит илләргә килгәндә исә, чирмешләр Казакъстанда (12 мең), Украинада (7 мең), Үзбәкстанда (3 мең) яшиләр.

Мариларның өч төркеме аерыла: болын чирмешләре, тау чирмешләре һәм көнчыгыш чирмешләр. Чирмеш һәм Тау чирмеш телләрен кулланалар. Татарстан һәм Башкортстанда яшәүче чирмешләр татар телендә дә сөйләшәләр. Халыкның күпчелеге православие динендә, шулай ук мәҗүсиләр һәм мөселманнар бар.

Этник төркемнәрҮзгәртү

  • Таулы чирмешләр (таулы чирмеш теле)
    • Урман чирмешләре
  • Көнчыгыш һәм болын чирмешләре (болын чирмеш теле)
    • Болын чирмешләре
    • Көнчыгыш чирмешләре
      • Агыйдел буе чирмешләре
      • Урал чирмешләре
        • Көңгер чирмешләре
        • Кызылъяр (Красноуфимск) чирмешләре
    • Төньяк-көнбатыш чирмешләре
      • Кострома чирмешләре