Дүшәнбе

(Düşänbe битеннән юнәлтелде)

Дүшәнбе (таҗ. Душанбе, фар. دوشنبه) — Таҗикстан Җөмһүриятенең башкаласы, республика әһәмияте шәһәре, дәүләтнең иң эре фәнни-мәдәни, сәяси, икътисадый, сәнәгый һәм идарә үзәге. Дүшәнбедә дәүләт хакимиятенең югары органнары урнашкан.

Дүшәнбе
таҗ. Душанбе
Илтамга
Coat of Arms of Dushanbe.png
Сурәт
Нигезләнү датасы XVII гасыр
Рәсми исем Душанбе
... хөрмәтенә аталган Дүшәмбе
Демоним душанбегӣ, Douchanbéenne[1] һәм Douchanbéen[1]
Дәүләт Flag of Tajikistan.svg Таҗикстан
Нәрсәнең башкаласы Таҗикстан, Таҗик Сәвит Сатсиялислар Җөмһүрияте һәм Таҗик Айрат Сәвит Сатсиялислар Җөмһүрияте[d]
Административ-территориаль берәмлек Таҗикстан
Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы Кафирниган[d]
Хөкүмәт башлыгы Рөстәм Имамгали[d]
Халык саны 780 000 кеше кеше (2016)
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек 706 ± 1 метр
Сәгать поясы UTC+05:00
Кардәш шәһәр Гәнҗә, Лусака[d], Сәнга, Монастир[d], Клагенфурт[2], Лаһор, Боулдер, Мазары-Шәриф, Ройтлинген, Санкт-Петербург, Шираз, Минск, Өремче, Тәһран, Шиямен[d], Шәһрекөрд һәм Әнкара
Моның хуҗасы Памир[d], Национальный музей Таджикистана[d] һәм Национальная библиотека Таджикистана[d]
Кулланылган тел язгулямский язык[d], ягнобский язык[d], таҗик теле[d] һәм Рус теле
Мәйдан 124 600 000 квадрат метр
Почта индексы 734000
Рәсми веб-сайт dushanbe.tj
Беренче язма телгә алу 1676
Җирле телефон коды 37
Нумир тамгасы куды 01 һәм 05
Commons-logo.svg Дүшәнбе Викиҗыентыкта

Халык исәбе 730,5 мең кеше (2011).

Дүшәнбе кышлагы турындагы иң беренче язма искә алу XVII гасырның беренче чирегенә карый. Ул юл чатында дүшәмбе көннәрдә булган базар урынында хасил була. 19241929 елларда Дүшәмбе исемен йөрткән (рус. Дюшамбе). 1929 елның 16 октябрьдә аңа Иосиф Сталин хөрмәтенә Сталинабад исемен кушканнар. 1961 елда шәһәргә тарихи исемне кире кайтаралар.

1929 елда шәһәргә тимер юл үткәрелә, ул шәһәрне Ташкәнт һәм Мәскәү шәһәрләре белән тоташтыра.

Идарә-җир төзелешеҮзгәртү

 
Дүшәнбенең идарә бүленеше
Районның исеме Элек исем Мәйдан, км² Халык исәбе, кеше (2010) Районның рәисе
1. Исмәгыйль Самани Октябрь 25,8 123 000 Корбанов Аламхон Җәмил улы
2. Сина Фрунзе 43,8 261 600 Сафаров Зафар Абдулла улы
3. Фирдәвес Үзәк 29,1 181 300 Алиев Саиднуриддин Акрам улы
4. Шаһмансур Тимер юл 27,9 140 200 Бабаев Самандар Баба улы

ДинҮзгәртү

ИсламҮзгәртү

Җәмигъ мәчетләрҮзгәртү

Кызыклы фактларҮзгәртү

Шәһәрдә 201 нче Русия хәрби базасы подразделениеләре бер өлеше урнаша.

Шәһәрдә туган күренекле шәхесләрҮзгәртү

Татарлар, башкортларҮзгәртү

ТаҗикларҮзгәртү

ФотогалереяҮзгәртү


  1. 1,0 1,1 http://cnig.gouv.fr/wp-content/uploads/2020/02/CNT-PVM_r%C3%A9vis%C3%A9_2020-01-27-1.pdf
  2. https://www.klagenfurt.at/die-stadt/international/partnerstaedte/duschanbe-tadschikistan.html