Төп менюны ачу

Андорра кенәзлеге (исп. Principado de Andorra) – диңгезгә чыгышы булмаган Аурупаның кече илләрдән берсе. Пиреней ярымутравында, Франция белән Испания арасында урнашкан. Андорра каталон телендә:[ənˈdorə], җирле сөйләмдә:[anˈdɔra], рәсми рәвештә Андорра Кенәзлеге (катлонча:Principat d'Andorra), шулай ук Андорра Үзәннәре Кенәзлеге дип атала. - ул Көньяк-көнбатыш Аурупада, Көнчыгыш Пиреней тауларында урнашкан һәм Испания һәм Франция белән чиктәш диңгезгә чыгуы булмаган суверен микродәүләт. Хартия нәтиҗәсендә 988 елда барлыкка килгән, хәзерге вакыт кензлеге 1278 елда барлыкка килгән. Ул кенәзлек буларак мәгълүм, чөнки ул ике ко-принц тарафыннан - Испания/Рим католик Ургелл Епископы һәм Франция президенты тарафыннан җитәкләнә.
Андорра Европада кечкенәлек буенча алтынчы дәүләт, аның мәйданы 468 кв. км (181 кв. миля) һәм халкы якынча 85 000 кеше. Аның башкаласы Андорра ла Велья Аурупада иң биек башкала, ул диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1023 метр (3556 фут) биеклектә урнашкан. Рәсми тел каталон теле, ләкин шулай ук испан телендә, португал телендә һәм французча күп сөйләшәләр.
Андорраның туризм хезмәтләре ел саен 10,2 млн чамасы зиярәт кылучыга күрсәтелә. Ул Европа Берлеге әгъзасы түгел, әмма евро рәсми валюта булып тора. Ул Берләшкән Милләтләр әгъзасы булып 1993 елдан бирле тора. 2013 елда Андорра кешеләренең Лансет буенча дөньяда иң югары фаразланган тормыш озынлыгы (81 яшь) булган.

Андорра
Flag of Andorra.svg
Байрак
Coat of arms of Andorra.svg
Илтамга
Шигарь Virtus Unita Fortior Edit this on Wikidata
Башкала Andorra la Vella
Халык саны 76 177 (2018) Edit this on Wikidata
Нигезләнгән 1278 Edit this on Wikidata
Сәгать кушагы UTC+01:00, Үзәк Аурупа вакыты, UTC+02:00
Рәсми тел каталан теле
Җәгърафия
Мәйдан 468 дүрткел киламитер
Координатлар 42.56°N 1.56°E Edit this on Wikidata
Сәясәт
Канун чыгару органы Андорра үзәннәренең генераль шурасы
Дәүләт башлыгы Жоан Энрик Вивес-и-Сисилья, Эммануел Макрон
Хөкүмәт башлыгы Xavier Espot Zamora
Икътисад
ТЭП 3013 миллион АКШ дуллыры (2017) Edit this on Wikidata
Акча берәмлеге евра́
Туу күрсәткече 1.27 (2010)[1]
КПҮИ 0.858 (2017)[2]
Башка мәгълүмат
Ярдәм телефоннары
  • 112
  • 110 (пүлисә)[3]
  • 116 (ашыгыч тыйб ярдәме)[3]
  • 118
  • Электр аергычы төре Schuko,[4] Europlug[4]
    Автомобил хәрәкәте ягы уң[5]
    Челтәр көчәнеше 220 вольт
    Телефон коды +376
    ISO 3166-1 коды AD
    ХОК коды AND
    Интернет домены .ad

    ЧыганакларҮзгәртү

    Инглиз телендәге Андорра турындагы мәкалә


    1. http://data.uis.unesco.org/index.aspx?queryid=239; Институт статистики ЮНЕСКО.
    2. http://hdr.undp.org/en/data; Отчёт о развитии человечества.
    3. 3,0 3,1 "International Numbering Resources Database"; подзаголовок: ITU-T E.129 National-only numbers linked with emergency services and other services of social value; тикшерү датасы: 10 июль 2016; мөхәррир: Халыкара иликтер элемтәсе береге.
    4. 4,0 4,1 "World Plugs"; тикшерү датасы: 10 июнь 2016; мөхәррир: Халыкара иликтер тихникасы кәмисиясе.
    5. http://chartsbin.com/view/edr.