Төп менюны ачу

Мари-Төрек районы (урыс. Мари-Турекский район, мар. Марий Тӱрек кундем) — Мари Илнең көнчыгышында урнашкан административ берәмлеге.

Мари-Төрек районы
урыс. Мари-Турекский район
мар. Марий Тӱрек кундем
Герб
RUS Мари-Турекский район COA.gif
Байрак
Flag of Mari-Tureksky rayon (Mariy-El).png
Төбәк

Мари Ил

Административ үзәк

Мари-Төрек

район башлыгы

Ёлкин Владимир Юрий улы

Рәсми телләр

мари, урыс

Халык саны

23 155 кеше[1]

Мәйдан

1 500 км2 км²

Мари-Төрек районы харитада

Сәгать поясы

MSK (UTC+3)

mari-tyrek.ru
{{#coordinates:}}: нельзя иметь более одной первичной метки на странице

Үзәге — Мари-Төрек шәһәр тибиндыгы посёлогы.

ГеографияҮзгәртү

ЧиктәшлекҮзгәртү

Як Район яки регион
Төньяк
Төньяк-көнчыгыш
Киров өлкәсе (Уржум районы, Малмыж районы)
Көньяк-көнчыгыш
Көньяк
Татарстан (Балтач районы, Арча районы)
Көньяк-көнбатыш Морки районы
Көнбатыш Бәрәңге районы
Төньяк-көнбатыш Сернур районы

ТарихҮзгәртү

Мари-Төрек районы 1924 елда барлыкка килгән. чирмешләр бу җирләрне «эрвел» (иртәнге як) дип атыйлар, ә аның яшәүчеләрен — «эрвел мари» (көнчыгыш мари). Район үзәгенең исеме «тӱр» (чит, кырый) сүзендән чыккан. Бу исеме монда мари иле башланып китүен белдерә.

ХалыкҮзгәртү

1959[2] 1970[3] 1979[4] 1989[5] 2002[6] 2010[1]
36 241 33 367 29 901 27 698 25 577 23 155

Милли состав (2002): чирмешләр — 48,6%, урыслар — 25,7%, татарлар — 18,7%, арлар — 6,0%.[7]

ДемографияҮзгәртү

Халык саны
2002[8]20052009[9]2010[10]2011[11]2012[12]2013[13]2014[14]2015[15]
25 57724 50023 35823 15523 00522 27021 58821 04920 606

Административ бүленешҮзгәртү

Районда туганнарҮзгәртү

  • Вячеслав Кислицын — Мари Ил президенты (1997—2000)

ИскәрмәләрҮзгәртү

  1. 1,0 1,1 http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls
  2. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg1.php
  3. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg1.php
  4. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg1.php
  5. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg1.php
  6. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg1.php
  7. 2002 ел сан алу базасы
  8. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всероссийская перепись населения 2002 года. Том. 1, таблица 4. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов - райцентров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более. 2012 елның 3 февраль көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  9. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность постоянного населения Российской Федерации по городам, поселкам городского типа и районам на 1 января 2009 года. 2014 елның 2 гыйнвар көнендә тикшерелгән. 2014 елның 2 гыйнвар көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  10. Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения городов, районов, городских и сельских населённых пунктов
  11. Марий Эл. Оценка численности городского и сельского населения на 1 января текущего года 2009-2014 года
  12. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям. Таблица 35. Оценка численности постоянного населения на 1 января 2012 года. 2014 елның 31 май көнендә тикшерелгән. 2014 елның 31 май көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  13. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 года. — М.: Федеральная служба государственной статистики Росстат, 2013. — 528 с. (Табл. 33. Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, городских населённых пунктов, сельских населённых пунктов). 2013 елның 16 ноябрь көнендә тикшерелгән. 2013 елның 16 ноябрь көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  14. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Оценка численности постоянного населения по муниципальным образованиям Республики Марий Эл на 1 января 2014 года. 2014 елның 1 апрель көнендә тикшерелгән. 2014 елның 1 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  15. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Оценка численности постоянного населения по Республике Марий Эл на 1 января 2015 года. 2015 елның 7 апрель көнендә тикшерелгән. 2015 елның 7 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.