[15]

Таллинн
эст. Tallinn
Байрак[d]Илтамга[d]
Flag of Tallinn.svgTallinn wapen.svg
Сурәт
Рәсми исем Tallinn һәм Таллин
Демоним Tallinnoise[1] һәм Tallinnois[1]
Дөнья кисәге Аурупа
Дәүләт Flag of Estonia.svg Эстония[2]
Нәрсәнең башкаласы Эстония
Административ-территориаль берәмлек Таллин[d]
Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы Фин култыгы
Хөкүмәт башлыгы вазыйфасы Таллин шәһәрдары[d]
Хөкүмәт башлыгы Таави Аас[d]
Халык саны 434 562 (1 гыйнвар 2019)[3]
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек 143 метр
Сәгать поясы UTC+02:00
Кардәш шәһәр Рига[4], Аннаполис (Мэриленд)[4], Хаңҗу[d][4], Дартфорд[d][4], Гент[4], Һелсинки[4], Кил[4][5][6], Котка[d][7][8], Пекин[4], Мәскәү[4], Турку[4], Винисә[4], Вилнүс[4][9][10], Мальмё[d][11], Шверин, Санкт-Петербург[4], Киев[12], Өскеп[4], Виянә[4], Одесса[13] һәм Тбилиси[4]
Аның белән шул ук территорияне били Таллин[d]
Бүләкләр
Мәйдан 159,37 км² (31 декабрь 2017)[14]
Почта индексы 15199
Рәсми веб-сайт tallinn.ee
Харита сурәте
Вид в ночное время
Open Data portal Open Data Tallinn[d]
Экономика темы economy of Tallinn[d]
Категория для видов элемента [d]
Беренче язма телгә алу 1154
Җирле телефон коды 64
Нумир тамгасы куды A-B
Монда җирләргәннәр төркеме [d]
Commons-logo.svg Таллинн Викиҗыентыкта

Таллинн (эст. Tallinn) — Эстониянең иң зур шәһәре һәм башкаласы.

Халык саны — 392 331 кеше (2011).[16]

ГеографияҮзгәртү

Таллин Фин култыгының көньяк ярында, Һелсинкидан 80 километр көньяктарак урнашкан.

КлиматҮзгәртү

  • Уртача еллык температура — +5,9 °C
  • Уртача еллык җил тизлеге — 4,1 м/с
  • Уртача еллык һава дымлылыгы — 80%
Таллин климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Абсолют максимум, °C 9,3 10,1 15,9 27,2 29,7 31,2 34,3 33,9 28,5 22,0 12,8 10,6 34,3
Уртача максимум, °C −1,2 −1,6 2,3 9,2 15,2 18,8 21,8 20,4 15,2 9,4 3,4 0,3 9,4
Уртача температура, °C −3,4 −4,3 −1 4,5 10,1 14,1 17,2 16,0 11,3 6,5 1,3 −1,9 5,9
Уртача минимум, °C −5,8 −7 −4,2 0,6 5,2 9,6 12,7 12,0 7,8 3,8 −0,8 −4,2 2,5
Абсолют минимум, °C −31,1 −31 −25,5 −17,2 −5 0,0 4,0 2,1 −5 −10,5 −21,3 −31 −31,1
Явым-төшем нормасы, мм 49 32 31 30 36 57 74 73 60 65 61 49 618
Су температурасы, °C 1,0 0,5 0,6 2,3 6,5 11,8 16,2 16,7 13,0 9,5 6,0 2,8 7,3
Чыганак: Погода и климат ЕСИМО

ТарихҮзгәртү

Рус елъязмаларында беренче тапкыр 1154 елда Колывань буларак телгә алына. 1219 елда датчаннар тарафыннан басып алына, алар шәһәргә Рөвел исемне кушканнар.

1349 елда датчаннар шәһәрне Тевтон орденына саталар, соңрак Ливония ордены составына күчкән. Ливония ордены таркалгач соң, Швеция составына күчкән.

1558—83, 1570 — 71 һәм 1577 елларда шәһәр руслар тарафыннан уңышсыз камап алынган.

Төньяк сугышы барышында Рөвел Пётр I гаскәре алдында капитуляцияләнгән.

1904 елның 15 октябрендә — Русия-Япония сугышы барышында Балтыйк флоты Рөвелдән чыга.

ХалыкҮзгәртү

1840[17] 1897[18] 1959[19] 1970[20] 1979[21] 1989[22] 2000[23] 2011[24]
23 259 64 572 281 714 362 706 429 727 482 037 400 378 392 331

Милли состав (2000): эстоннар — 53,7%, руслар — 36,5%, украиннар — 3,7%, белоруслар — 2,0%.[23]

Эчке бүленешҮзгәртү

8 өлеш:

ИскәрмәләрҮзгәртү

  1. 1,0 1,1 http://cnig.gouv.fr/wp-content/uploads/2020/02/CNT-PVM_r%C3%A9vis%C3%A9_2020-01-27-1.pdf
  2. archINFORM — 1994.
  3. Департамент статистики Эстонии — 1991.
  4. 4,00 4,01 4,02 4,03 4,04 4,05 4,06 4,07 4,08 4,09 4,10 4,11 4,12 4,13 4,14 4,15 Tallinna suhted teiste linnadegaТаллинн, 2020.
  5. https://www.tallinn.ee/est/valissuhted/Kiel
  6. https://www.kiel.de/de/kiel_zukunft/kiel_international/Tallinn.php
  7. http://stolitsa.ee/101070
  8. http://www.kotka.fi/tietoa_kotkasta/kansainvalinen_toiminta
  9. https://www.tallinn.ee/est/valissuhted/VILNIUS
  10. http://www.ivilnius.lt/pazink/apie-vilniu/miestai-partneriai
  11. http://malmo.se/Kommun--politik/Sa-arbetar-vi-med.../Omvarld/Internationellt-arbete/Vanorter.html
  12. https://old.kyivcity.gov.ua/files/2018/2/15/Mista-pobratymy.pdf
  13. https://omr.gov.ua/ua/international/goroda-partneri/tallinn-estoniya/
  14. Land Board — 1990.
  15. Place Names Database (KNAB)
  16. http://www.stat.ee/63782?parent_id=39107
  17. Статистические таблицы о состоянии городов Российской империи, 1840
  18. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus_lan_97_uezd.php?reg=1731
  19. http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr59_reg2.php
  20. http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr70_reg2.php
  21. http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr79_reg2.php
  22. http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng89_reg2.php
  23. 23,0 23,1 http://www.stat.ee/dokumendid/26495
  24. http://pub.stat.ee/px-web.2001/Dialog/Saveshow.asp