Шакир Һиләлетдинов

(Шакир Хиялетдинов битеннән юнәлтелде)

Шакир Һиләлетдинов (3 (15) май 1890, Звериноголовское[d], Чиләбе өязе, Ырынбур губернасы, Россия империясе15 июнь 1974(1974-06-15) (84 яшь), Уфа, РСФСР, СССР) — мөселман дин эшлеклесе, Атбасар мәчете имам-хатыйбы (1918-1930), Урта Азия һәм Казакъстан мөселманнары Диния нәзарәтенең ревизия комиссиясе рәисе (1943-1947), ССҖБнең Аурупа өлеше һәм Себер мөселманнарының диния нәзарәте мөфтие (1951-1974).

Шакир Һиләлетдинов
Шакир Һиләлетдинов.png
Туган 3 (15) май 1890
Звериноголовское[d], Чиләбе өязе, Ырынбур губернасы, Россия империясе
Үлгән 15 июнь 1974(1974-06-15) (84 яшь)
Уфа, РСФСР, СССР
Әлма-матер «Рәсүлия» мәдрәсәсе һәм Иж-Бубый мәдрәсәсе

БиографиясеҮзгәртү

Шакир Һиләлетдинов 1890 елның 3 (15) маенда Оренбург губернасы Чиләбе өязенең Звериноголово җәнлек юрты станицасында туа, ул Чиләбе өязенең (Оренбург казак гаскәрләренең 3 нче хәрби бүлеге) хәрби территориясенә керә, хәзерге вакытта Звериноголово авыл советының һәм Курган өлкәсенең Звериноголово районының административ үзәге[1].

1909 елда Троицкида «Рәсүлия» мәдрәсәсен тәмамлый. Аннан Нократ губернасы Иж-Бубый авылының Иж-Бубый мәдрәсәсендә (хәзерге вакытта Татарстан Республикасының Әгерҗе районында) белем ала.

1910 елдан Тургай өлкәсенең Кустанай өяз шәһәрләре мөселман уку йортларында, Акмолин өлкәсе Кокчетав, Урал өлкәсе Джамбейтында белем ала.

1918-1930 елларда Акмулла губернасы Атбасар шәһәре мәчете имам-хатыйбы булып эшли.

1930-1943 елларда Ташкентта һәм Петропавловскида бухгалтер булып эшли.

1943 елдан башлап Ташкентта Урта Азия һәм Казахстан мөселманнары диния нәзарәтенең ревизия комиссиясе рәисе вазифаларын башкара, бу вазифага аны Ташкент мөфтие Ишан Бабахан (1858-1957) чакыра.

1947 елдан Казахстан ССРда Панфилов (хәзер Жаркент) һәм Чимкент (хәзерге Шымкент) шәһәрләре мәчетләрендә имам-хатыйб була.

СССР һәм Себернең Европа өлеше мөселманнарының диния нәзарәтендәҮзгәртү

1950 елның 6 июлендә мөфти Габдрахман Зәйнулла улы Рәсулев вафатыннан соң, 1950 елның июленнән алып 1951 елның мартына кадәр СССР һәм Себернең Европа өлеше мөселманнары диния нәзарәте җитәкчесе вазыйфаларын казый Баймөхәммәт Вильдан улы Тугузбаев башкара. Бер үк вакытта Диния нәзарәте мөфтие вазифасына кандидатура сайлау буенча эш алып барыла. 1951 елның 21 мартында Уфада СССРның Европа өлеше һәм Себер мөселман руханилары җыены ачыла, анда 70 кеше катнаша. Бу корылтайда бертавыштан казый Шакир хәзрәт ибн Шейхислам Һиләлетдинов сайлана[2].

Шакир Шәйхислам улы Һиләлетдинов 1974 елның 15 июнендә Башкорт АССРның Өфе шәһәрендә вафат була. Өфе шәһәренең Магометан (мөселман) зиратында җирләнгән.

БүләкләреҮзгәртү

  • "Халыклар арасында тынычлыкны ныгыткан өчен" халыкара Ленин премиясе, диплом, алтын медаль һәм акчалата премия, 1972 ел

ИскәрмәләрҮзгәртү

ЧыганакларҮзгәртү