Нобель премиясе

Бу мәкаләнең латин әлифбасындагы игезәге бар.

Нобель премиясе лауреатына бирелә торган медаль

Но́бель пре́миясе (швед. Nobelpriset, ингл. Nobel Prize) — данлыклы фәнни тикшеренүләр, зур ачышлар яки җәмгыятьнең һәм мәдәниятнең үсешенә зур өлеш керткән өчен тапшырылган, иң престиж халыкара премияләрнең берсе.

Премия белән оешмалар түгел, ә бары тик аерым шәхесләр генә бүләкләнә ала (Тынычлык өчен Нобель премиясеннән тыш). Нобель премиясе гомердә бер тапкыр гына тапшырыла ала һәм кеше вафат булганнан соң бирелми (2011 елда искәрмә ясалды).

Премияләр ел саен әлеге өлкәләрдә биреләләр:

Эчтәлек

ТарихҮзгәртү

 
Альфред Нобель

Нобель премияләрен Альфред Нобель васыяте буенча тапшыралар. 1895 елның 27 ноябрендә төзелгән васыятьтә ул байлыгын биш өлешкә бүлеп, биш өлкәдә премияне тапшыруны яза. Аеруча, ул премия тапшырылган кешеләр милләте исәпкә алынырга тиеш түгел, дип ассызыклый[1].

1969 елдан бирле исә Швеция банкы карары буенча Нобель исемендәге икътисад өлкәсендә дә премия тапшырыла. Аны тапшыру шартлары башка Нобель премияләре белән тәңгәл.

Нобель премиясе күләмеҮзгәртү

 
Төрле илләрдә булган "Нобель бүләге" лауреатлары

Нобель фонды 1900 елда бәйсез, табышсыз оешма буларак ачылды. Башлангыч капиталын 31 млн швед кронасын тәшкил итте. Беренче премияләрнең күләме 150 000 крона булды.

Кызыклы мәгълүматларҮзгәртү

  • Нобель премиясе математика өлкәсендәге казанышлар өчен бирелми.

Шулай ук караҮзгәртү

ИскәрмәләрҮзгәртү

СылтамаларҮзгәртү