Төп менюны ачу
Үлмәскол Шакиров - Советлар Берлеге каһарманы
USharipov.jpg Документлар буенча: Үлмәскол Шакиров
Туу датасы: 10 декабрь 1922(19221210)
Туу урыны: Асау, Бөре өязе, Уфа губернасы
Үлем датасы: 20 август 1998
Үлем урыны: Асау, Балтач районы (Башкортстан), Русия
Милләте: удмурт
Армиясе: Совет Армиясе
Армиядәге вакыты: (1941 – 1945)
Дәрәҗә: өлкән сержант
Армия бүлеге: 1-нче рота < 259-нче полк < 179-нче укчы дивизиясе < 43-нче армия < 1нче Балтыйк буе фронты
Катнашкан сугышлар: Бөек Ватан сугышы
Бүләкләре: Совет Берлеге Каһарманы (1944)

Ленин ордены Калып:1 дәрәҗә ватан сугышы ордены

Үлмәскол ШакировСоветлар Берлеге каһарманы.

Үлмәскол Шакир улы Үлмәсколов 1922 елда Уфа губернасының Бөре өязе Асау авылында игенче гаиләсендә дөньяга килә (хәзер Башкортстанның Балтач районы). Җиденче сыйныфны тәмамлагач, „Үрнәк” колхозында эшли. 1941 елның июль аенда Кызыл Армия сафларына алына.

1941 елның ноябрь аеннан ут эчендә. Беренче Балтыйк буе фронты 179 укчы дивизиянең 259 полкында взвод командиры ярдәмчесе булып хезмәт итә. Өч тапкыр яраланып госпитальдә дәваланды. Моңа кадәр аның бер медаль алганы да булмады.

179 дивизия Литваны фашистлардан тазарту өчен сугыш алып бара. Шакировның отделениесенә стратегик әһәмияткә ия күперне саклау бурычы куела. Көтмәгәндә күпергә немецлар һөҗүм итә. Аяусыз сугыш башлана, сержант Шакиров берүзе кала. Ул сугышчан бурычны намус белән үти. Төп көчләр килгәнче фашистларны үткәрми. Шуның белән күперне шартлатудан саклап кала. Өлкән сержант Шакиров уйга кала, „Шул операцияне үтәгән өчен югары бүләккә лаек булдыммы икән?”, – дип уйлый. Алай дисәң, андый гына алышларны Үлмәс үз башыннан күп кичерде бит инде.

1944 елның 2 июнь көне. Беларусны азат итү өчен каты сугышлар бара. Дошман оборонасын өзү, Шумилино-Витебск шоссесена чыгып, бу үзәк трассада ныгынырга приказ бирелә.

Үлмәс Шакиров хезмәт иткән взвод дошманның көчле утына эләгә. Взвод командирын дошман уты теткәләп бетерә. Ул һәлак була. Сугышчылар аптырап калалар. Өлкән сержантның взвод белән җитәкчелекне үзе алып, „Алга, Ватан өчен” дип атакага күтәрүе генә хәлне үзгәртә. Полк дошманның оборонасын өзеп күрсәтелгән районда ныгына. Дошман ничек кенә булса да, үз позициясен алырга тырышып, контрһөҗүмгә күчә. Шакиров взводы 3 контрһөҗүмне кире кага. Якташыбыз бу сугышта 15 фашистның гомерен өзә. Менә шушы батырлыгы өчен аңа Советлар Союзы Герое исеме бирелә һәм Ленин ордены һәм 4135 номерлы Алтын йолдыз медале тапшырыла.

1944 елның июль ае. Көнбатыш Двина елгасын Кызыл Армия күп югалтулар белән булса да кичә. Өлкән сержант Үлмәс Шакиров бер үзе 13 кешедән торган дошман төркеменә юлыга. Килеп туган хәлне тизгенә аңлап якташыбыз төркемгә граната ыргыта. Шартлау яңгырый. „Хенде хох!” боерыгы яңгырый. Шартлаудан ике фашист үтерелә, ә калганнары кулларын күтәрәләр. Шулай итеп, райондашыбыз, 2 офицердан һәм 9 солдаттан торган төркемне кулга алып, үзебезнекеләргә тапшыра.

Үлмәс Шакирович 1941 елдан башлап, 1945 елга кадәр Ватан сугышында була. Алда язганымча, өч тапкыр яралана, госпитальдә дәваланып, тагын да сафка баса. Дүрт елга якын вакыт эчендә нинди генә алышларны күрмәгән. 1945 елда демобилизациядән соң күп гомерен балалар белән эшләүгә багышлады.

ЧыганакларҮзгәртү