Дрезден

(Drezden битеннән юнәлтелде)

Дре́зден (алман. Dresden, югары луж. Drježdźany) — Алманиядәге шәһәр, Саксония федераль җиренең административ үзәге. Эльба елгасының өстендә, Чехия чигеннән 40 чакрым еракта урнашкан. Алманиянең иң эре сәнәгать, транспорт һәм мәдәният үзәкләренең берсе. Халык саны 529 781 чел. (2011).

Дрезден
алман. Dresden
БайракИлтамга
Flag of Dresden.svgDresden Stadtwappen.svg
Сурәт
Нигезләнү датасы 1206
Рәсми исем Dresden
Кыскача исем D[1] һәм DD
Демоним drezdai
Дөнья кисәге Ауразия
Дәүләт Flag of Germany.svg Алмания[2]
Нәрсәнең башкаласы Саксония ирекле дәүләте
Административ-территориаль берәмлек Саксония ирекле дәүләте
Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы Эльба, Weißeritz[d], Lockwitzbach[d], Prießnitz[d], Kaitzbach[d] һәм Lausenbach[d]
Табигый-георафик объект эчендә урнашкан Dresden Basin[d], Euroregion Elbe/Labe[d] һәм Дрезденская конурбация[d]
Иң югары ноктасы Triebenberg[d]
Иң түбән ноктасы Niederwartha[d]
Хөкүмәт башлыгы Дирк Хильберт[d]
Канунбирү органы Dresden City Council[d]
Әгъзалык Climate Alliance[d][3], Мэры за мир[d][4] һәм Kommunaler Sozialverband Sachsen[d]
Халык саны 555 805 кеше кеше (30 апрель 2020)[5]
Административ бүленеше Альтштадт[d], Dresden-Neustadt[d], Q383255?, Q383208?, Лошвиц[d], Q383184?, Q383219?, Q383282?, Q383270?, Cotta[d], Altfranken[d], Cossebaude[d], Gompitz[d], Langebrück[d], Q1432052?, Oberwartha[d], Schönborn[d], Schönfeld-Weißig[d] һәм Weixdorf[d]
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек 112 ± 1 метр
Кардәш шәһәр Өскеп, Зальцбург[6][7], Ковентри, Санкт-Петербург, Вротслав, Острава, Браззавиль[d], Флоренция, Һамбург, Роттердам, Страсбург, Коламбус, Хаңҗу[d] һәм Силистра[d]
Моның хуҗасы Margon Arena[d], Глюксгаз-Штадион[d] һәм Heinz-Steyer-Stadion[d]
Чиктәш дәүләтләр Мейсен[d], Баутцен[d], Саксонская Швейцария — Восточные Рудные Горы[d], Вайсериц[d], Фрайталь[d], Банневиц[d], Дона[d], Дюррёрсдорф-Диттерсбах[d], Хайденау[d] һәм Gommern[d]
Архивлары саклана Stadtarchiv Dresden[d]
Бүләкләр
Соединяется с Европейский маршрут E55[d]
Мәйдан 328,48 км² (2016)[8][9]
Почта индексы 01067, 01326, 01309, 01069, 01097, 01099, 01159, 01127, 01307, 01129 һәм 01279
Рәсми веб-сайт dresden.de(алм.)(ингл.)(фр.)(исп.)(италь.)(чех.)(пол.)(рус.)
Харита сурәте
Позиционная карта
Вид в ночное время
Һәйкәлләр исемлеге list of heritage sites in Dresden[d]
Беренче язма телгә алу 1206
Җирле телефон коды 351 һәм 35201
Нумир тамгасы куды DD[10]
Монда җирләргәннәр төркеме [d]
Open Data portal Dresden Open Data[d]
Commons-logo.svg Дрезден Викиҗыентыкта

Шәһәр 19 аймакка бүленә. Шәһәр үзәге – Алтштадт Эльбаның сул ягында урнашкан. Ул Икенче бөтендөнья сугышы вакытында инглиз авиациясе тарафыннан тулысынча җимерелә. Сугыштан соң кабат торгызыла. Уң ярда Нойштадт һәм Пишен аймаклары урнашкан.

Дөнья күләмендә Дрезден үзенең барокко өслүбендәге архитектура һәйкәлләре, нәкыш һәм сынлы сәнгать әсәрләре җыелмалары белән данлыклы.

Дрезден исеме, шулай ук кайбер район атамалары славян телләреннән килә. Дрезден беренче тапкыр 1206 елны искә алына. Drežďany сүзе славянча тугай урманнары кешеләре дигәнне аңлаткан.

1270 елны Дрезден Мейсен маркграфлыгы башкаласы булып китә. 1547 елдан Дрезден Саксония курфюрстлыгы башкаласы. Саксониянең иң көчле чагы XVIII гасыр башларына туры килә. Август Егәрле хакимлек иткән вакытта данлыклы архитекторлар ярдәмендә шәһәр бүген таныш кыяфәткә керә.

ШәхесләрҮзгәртү

  • Логин Камбек (1796-1859), хокук белгече, юридик фәннәр докторы (1852), стат киңәшчесе (1847).
Кош очкан биеклектән Дрезденда Эльба Кичке Дрезден Земпер операсы
  1. ISIL- und Sigeladressen mit Koordinaten ausgestattetБерлин дәүләт китапханәсе, 2016.
  2. archINFORM — 1994.
  3. http://www.klimabuendnis.org/nc/kommunen/das-netzwerk.html
  4. http://www.mayorsforpeace.org/english/membercity/map/europe.html
  5. Bevölkerung des Freistaates Sachsen jeweils am Monatsende ausgewählter Berichtsmonate nach GemeindenStatistical Office of the Federal State of Saxony.
  6. https://www.dresden.de/de/leben/stadtportrait/europa/partner/salzburg.php
  7. https://www.stadt-salzburg.at/internet/wirtschaft_umwelt/wirtschaft_gewerbe/staedtepartner_333065/partnerstadt_dresden_200082.htm
  8. https://www.destatis.de/DE/ZahlenFakten/LaenderRegionen/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Aktuell/05Staedte.html
  9. Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2018 (4. Quartal)DESTATIS.
  10. http://www.kfz.de/autokennzeichen/autokennzeichen_deutschland/#d