İvan IV

(Yawız İvan битеннән юнәлтелде)
Yawız İvan

Bu mäqäläneñ kirill älifbasındağı igezäge bar.
İoann Vasilyeviçİvan IV (Urısça: Иоанн Васильевич Tatarlarda Yawız İvan, Mödhiş İvan, Urıslarda İvan Grozní (Иван Грозный))(1530-1584), Mäskäw kenäzlegeneñ Böyek Kenäze (1533. yıldan), 1547. yıldan patşa. Kenäz Vasili III'neñ ulı.

Qazan XanlığıҮзгәртү

1545. yıldan Qazan Xanlığın yawlap alu höcümnären oyıştıra (q. Qazanğa Urıs däwlätneñ yawları). 1552. yılda zur suğıştan soñ Mäskäw ğäskäre Qazannı yawlap ala. 1556. yılda Ästerxan Xanlığı da Mäskäwgä buysındırıla. Elekke Qazan Xanlığındağı cirle xalıqlarnıñ baş kütärülären ayawsız bastıra (q. Qazan cirlärendä azatlıq suğışları). Qazan Xanlığı cirläre häm xalqı belän idarä itü öçen Qazan saray idaräxanäse buldırıla. Qazan, Zöyä h.b. şähärlärgä patşa isemennän idarä itüçe namestnik-voyevodalar bilgelänä. İvan IV zamanında elekke Qazan Xanlığı cirlären kolonílaştıru, xalqın çuqındıru häm urıslaştıru säyäsäte başlanıp kitä.