«Яшел Үзән» битенең юрамалары арасында аерма

3218 байт добавлено ,  7 лет назад
к
төзәтмә аңлатмасы юк
к (Bot: Migrating 36 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q139743 (translate me))
к
{{twinCYR|Yəşel Üzən}}
{{ТП
{{Торак пункт
|статус = шәһәр
|халәт=Шәһәр
|татар исеме = Яшел Үзән
|ил=Рәсәй
|чын исем =
|мәйдан=26,6
|ил = Русия
|герб=Coat_of_Arms_of_Zelenodolsk_(Tatarstan).gif
|герб = Coat_of_Arms_of_Zelenodolsk_(Tatarstan).gif
|байрак=
|байрак киңлеге =150 Flag_of_Zelenodolsk_(Tatarstan).gif
|герб киңлеге =
|өлкә=Татарстан
|байрак киңлеге = 175
|эчке бүленеш=
|lat_deg =55 |lat_min = 51 |lat_sec =
|халык саны=99 067
|lon_deg = 48 |lon_min = 31 |lon_sec =
|исәбен алу=2008
|CoordAddon = type:city(17800)_region:RU
|башлык төре=Шәһәр башлыгы
|CoordScale = 50000
|башлык исеме=Радик Хәсәнов
|ЯндексХарита =
|статус алу датасы=1932
|ил харитасы зурлыгы = 330
|сайт=
|регион харитасы зурлыгы = 330
|официаль тел=татарча,урысча
|район харитасы зурлыгы =
|нигезләнгән=1865
|регион төре = Республика
|климат=уртача
|регион = Татарстан
}}
|регион таблицада = Татарстан
'''Яшел Үзән''' ({{lang-tt2|Yǝşel Üzǝn}}, {{lang-ru|Зеленодольск}}, рәсми исем ''Зеленодольск'') — [[Татарстан Республикасы]]ның төньяк-көнбатышындагы [[Идел]]нең сул ярында урнашкан шәһәр.
|район төре = муниципаль район
|район = Яшел Үзән районы
|район таблицада =
|җәмгыять төре =
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|регион харитасы =
|район харитасы =
|эчке бүленеш =
|башлык төре =
|башлык =
|нигезләү датасы = 1865
|беренче телгә алу =
|элекеге исемнәр = Кабачище
|статус = [[шәһәр]] ([[1932 ел]]дан)
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге =
|климат =
|рәсми тел = [[рус теле]], [[татар теле]]
|халык саны = 97 651
|исәп елы = 2010
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|UTC = +3
|DST =
|телефон коды = +7 84371
|почта индексы =
|почта индекслары = 422540-422551
|автомобил коды = 16, 116
|Commons-та төркем =
|сайт = http://zelendol.ru/
|сайт теле =
|сайт теле 2 =
|сайт теле 3 =
|сайт теле 4 =
|сайт теле 5 =
|add1n =
|add1 =
|add2n =
|add2 =
|add3n =
|add3 =
}}'''Яшел Үзән''' ({{lang-tt2|Yǝşel Üzǝn}}, {{lang-ru|Зеленодольск}}, рәсми исем ''Зеленодольск'') — [[Татарстан Республикасы]]ның төньяк-көнбатышындагы [[Идел]]нең сул ярында урнашкан шәһәр.
 
Эре тимер юл үзәге булып тора ([[Казан]], [[Мәскәү]], [[Сембер]], [[Йошкар-Ола]], [[Волжск]] шәһәрләрен бәйли). Яшел Үзән аша [[Казан]] – [[Түбән Новгород]] автомагистрале үтә. Яшел Үзән белән [[Казан]] арасы 38 км. Мәйданы – 26,6 км². Халык саны – 9997 067651 кеше ([[20082010]]).<ref name="гкс">http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls</ref>
== Тарих ==
[[XIX гасыр]]да ул Кабачище авылы дип беленгән, аннары аның исеме Паратск затоны булып торган<br /> [[1928]] елдан бирле – Яшел Үзән елга порты <br />
[[1932]] елда шәһәр статусы бирелде<br />
[[1938]] елдан башлап Яшел Үзән районы үзәге<br />
 
== Халык ==
{| class='standard' style='text-align: center;' width=64%
|- class='shadow'
! [[1897]]<ref>Населенныя мѣста [[Русия империясе|Россійской Имперіи]] въ 500 и болѣе жителей. [[Санкт-Петербург|Санктъ-Петербургъ]], [[1905]].</ref> !! [[1939]]<ref>http://www.mojgorod.ru/r_tatarstan/mendeleevsk/index.html</ref> !! [[1959]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg2.php</ref> !! [[1970]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg2.php</ref> !! [[1979]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg2.php</ref> !! [[1989]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg2.php</ref> !! [[2002]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg2.php</ref> !! [[2010]]<ref name="гкс"/>
|-
|1 090
|~30 200
|60 472
|76 961
|84 504
|94 079
|100 139
|97 651
|}
Төп милләтләр:
* [[1989 ел]]гы җанисәп буенча: [[татарлар]] — 29,1%, [[руслар]] — 67,0%, [[чуашлар]] — 1,3%.
* [[2002 ел]]гы җанисәп буенча: [[татарлар]] — 32,6%, [[руслар]] — 64,5%, [[чуашлар]] — 0,9%.
 
== Сәнәгать ==
* [[Алексей Горький|А.М. Горький]] исемендәге кораб төзү заводы
* Кораб төзелеше техникумы
* Медицина училищесы
 
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
 
== Сылтамалар ==
* [http://www.zelenodolsk.ru/ Шәһәр сайты]
 
 
{{Татарстан}}