«Һуннар» битенең юрамалары арасында аерма

1 байт убрано ,  8 ел элек
к
 
== Чыгышлары ==
Б.э.к. 2 гасыр азагында - 1 гасыр башында яшәгән [[:en:Sima Qian|Сыма Цянь (ингл.)]] исемле кытайлы галименең ''[[:en:Shi Ji|Бөек тарихчы язулары (ингл.)]]'' хезмәтенә кергән [[:en:Han Dynasty|Хань династиясе (ингл.)]] заманындагы хуннуларга хас вакыйгаларны тасвирлавы аларның тарихын риваятьләрдән билгеле булган Ханьнарга кадәр мең ел элек яшәгән [[:en:Chunwei]] исемле Кытай хакимнәренең [[:en:Xia Dynasty|Ся династиясеннән (ингл.)]] чыккан борынгы бабаларына тоташтыра.<ref>[[:en:Sima Qian|Sima Qian]], [[:en:Burton Watson|Burton Watson]]. 1993. ''[[:en:Records of the Grand Historian|Records of the Grand Historian]]''. Columbia University Press, pp.129–162. ISBN=0-231-08166-9, pp.129–162</ref>
 
Классик кытай галиме һәм [[:en:Imperial Nanking University|Нанкин император университетының (ингл.)]] беренче президенты [[:en:Wei Zhao (Three Kingdoms)|Wei Zhao]] ([[204]]–[[273]]) хәбәр иткәненчә: “Хань династиясе заманаларында (б.э.к. 206 - б.э. [[220 ел]]ларда) алар (Һуннар) [[хунну]] 匈奴 дип йөртелә иде, шул ук халыкка [[:en:Hunyu]] 葷粥 итеп дә дәшәләр иде. Шулай ук, [[:en:Xunyu]] 獯粥 аларның борынгы бабалары булган [[:en:Chunwei]] 淳維 исеменең башка бер транскрипциясе генә”.<ref>Wei Zhao et al., ''"Book of Wu"'', p.&nbsp;2849</ref><ref>Lin Gan 林幹, ''"Xiongnu shiliao huibian 匈奴史料彙編"'', Vol. 1, p.&nbsp;1, Beijing, Zhonghua Shuju, 1988</ref>
Һуннарның Азиядән чыгышлары турында бәхәсләре 18 гасырда [[:en:Joseph de Guignes]] беренче тапкыр Һуннарны [[:en:Twenty-Four Histories|Кытай чыганаклары (ингл.)]] тасвирлаган [[Хунну]] халкы белән бәйләргә кирәклеген тәкъдим итүеннән бирле бара.<ref name=Thompson1996>Thompson, E. A. 1948. ''A History of Attila and the Huns''. Oxford University Press.</ref> Де Гийнес сәяси берлекләренең генеалогиясенә игътибар итеп, Һуннар чыннан да [[хунну]]ларның физик токымнары булу-булмавына аз игътибар бирде.<ref name="MH1944">[[:en:Otto J. Maenchen-Helfen|Maenchen-Helfen, Otto J.]] ''[[:en:The Legend of the Origin of the Huns|The Legend of the Origin of the Huns]]''. [[:en:Byzantion|Byzantion]], [[1944]]-[[1945]], vol.17, pp.244–251</ref> Шулай да, 18-19 гасырда патшалык иткән [[:en:ethnocentric|этноцентризм (ингл.)]] һәм [[:en:Romantic nationalism|романтик милләтчелек (ингл.)]] контекстында туган фикере ,<ref>[[:en:Michael Kulikowski|Michael Kulikowski]]. 2005. ''Rome's Gothic Wars''. Cambridge University Press.</ref><!--{{rp|52-54|date=November 2012}}--> башкалар тарафыннан кабул ителеп, вакыт узуы белән [[:en:Romantic nationalism|романтик милләтчелек (ингл.)]] һәм [[туранчылык]] фикерләрен дәлилләү өчен үзгәртелде.
 
<p> 18 гасыр француз төрки дөньясы белгече [[:en:Joseph de Guignes]] фикереннән башлап, 4 гасырда Аурупа чикәренә килеп җиткән Һуннарны [[Монголия]] регионыннан анардан якынча 300 ел элек чыгып киткән [[хунну]]лар белән бәйлиләр. [[:en:Han–Xiongnu War|Хунну-Кытай сугышы (ингл.)]] сәбәпле, хуннуларның төньяк өлеше Төньяк-Көнбатышка таба чигенде; аларның токымнары [[Ауразия]] аркылы күченә алу сәбәпле, Һуннар белән берникадәр мәдәни һәм генетик дәвамчылыклары була ала дип исәпләнелә.<ref name=wright60>[[:en:David Curtis Wright|David Curtis Wright]], [[2011]]. ''[[:en:The history of China|The history of China]]'' [[:en:Santa Barbara|Santa Barbara]]:[[:en:Greenwood|Greenwood]], p.60, 2nd ed. ISBN=978-0-313-37748-8, p.60, 2nd ed.</ref> Шулай да, Һун һәм хунну арасындагы бәйлелекне күрсәтүче дәлилләр нык булуына ышанырга мөмкинлек бирми.<ref name=wright60/> Һуннарның чыгышларын аңлатуда замандаш эзләнүләр мәктәбе элек зур тәэсире булган [[:en:Ethnic essentialism|этник милләтчелек (ингл.)]] карашлар урынына [[:en:Ethnogenesis#Ethnogenesis in historical scholarship|этногенезис (ингл.)]] ысулларын өстен күрә.
 
===Замандаш этногенетик интерпретациясе===
86 149

правок