«Электр корылмасы» битенең юрамалары арасында аерма

Typo fixing, replaced: - → – (4), — → – (2) using AWB
к
(Typo fixing, replaced: - → – (4), — → – (2) using AWB)
'''Эле́ктр корылмасы'''  җисемнең [[электр кыры]] чыганагы булу һәм [[электромагнит тәэсир итешү]]ләрдә катнашу мөмкинлеге бирүче үзлеге. Корылма микъдар характеристикасы булып тора. [[СИ]]да корылманың үлчәү берәмлеге - [[кулон]]. Корылма беренче тапкыр [[1785.|1785]] елда [[Кулон законы]]нда кертелә. Бер кулонлы корылма бик зур: әгәр [[вакуум]]да ике корылма (q1=q2=1Кл) 1 м ераклыкта урнашса, алар үзара 9×10<sup>9</sup> H көч белән тәэсир итешерләр иде.
 
 
Йомык системаның<ref>Электрик яктан йомык система  чикләүче тышчасы аша электрик корылган кисәкчекләр үтә алмый торган система.</ref> электр корылмасы вакыт үтү белән саклана һәм квантлаша - [[элементар электр корылмасы]]на кабатлы үзгәрә. Корылманың саклану законы - физиканың төп законнарыннан берсе.
 
'''Электр корылмасы зурлыгы''' (яки, электр корылмасы) – уңай һәм тискәре мәгънәгә ия булырга мөмкин, корылма йөртүчеләрнең һәм корылган кисәкчекләрнең микъдари характеристикасы.
 
Электр корылмасының билгеле йөртүчеләре булып электр корылган [[элементар кисәкчекләр]] - [[электрон]] (бер тискәре [[элементар электр корылмасы]]), [[протон]] (бер уңай элементар корылма) һәм башка азрак таралган кисәкчекләр. Электрон корылмасы −1,602176487(40)×10<sup>−19</sup> Кл. Тулаем алганда, табигаттә уңай һәм тискәре корылмалар саны бер үк. Атом һәм молекулаларның корылмалары нулгә тигез, ә уңай һәм тискәре ионнарның корылмалары каты җисемнәрнең кристаллик рәшәткәләре бүлекләрендә үзара компенсацияләнгән.
 
== Тарих ==
5412

правок