«Күвәйт» битенең юрамалары арасында аерма

305 байт убрано ,  4 ел элек
к
clean up using AWB
к (мәгълүмат өстәү)
к (clean up using AWB)
|карта = LocationKuwait.png
|нигезләнү датасы =
|бәйсезлек датасы = [[1961|1961нче елның]] [[19 июнь|19 июне]] ([[Бөекбритания|Бөекбританиядән]]дән)
|халәт =
|идарә итү формасы = Конституцион әмирлек
|телефон коды = 965
}}
'''Күвәйт''' ([[гарәпчә|гар.]] كويت), рәсми исеме – '''Күвәйт дәүләте''' ([[гарәпчә|гар.]] دولة الكويت; ''Дәүләт әл-Күвәйт'') – [[Көньяк-көнбатыш Азия|Көньяк-көнбатыш Азиядагы]]дагы дәүләт. Төньякта һәм көнбатышта [[Гыйрак]] белән һәм көньякта [[Согуд Гарәбстаны]] белән чиктәш. Көнчыгыштан [[Фарсы култыгы]] белән юыла. Башкаласы – [[Әл-Күвәйт]] шәһәре.
 
== Тарих ==
{{Төп мәкалә|Кувейт тарихы}}
* Күвәйткә [[XVIII гасыр|XVIII гасырда]]да [[Нәҗд|Нәҗддән]]дән күчеп килгән Анаиз [[бәдәви]] кабиләсеннән бер төркем тарафыннан нигез салына. Алар Тигр елгасы тамагыннан түбәндәрәк Бәну Халидка нигез салалар. Аның башына [[1762|1762нче елда]] Күвәйтнең беренче әмире [[Сабах I]] баса.
* Уңышлы җирдә урнашуы сәбәпле [[Бәну Халид]] сәүдә үзәгенә әверелә һәм [[Хәлеб]], [[Багдад]] һәм [[Госманлы дәүләте]] белән сәүдә итә башлый.
* Тора-бара Күвәйт [[Госманлы дәүләте]] белән [[Бөекбритания]] арасында низаг килеп чыгуына сәбәпче була.
* [[1927]] – Күвәйтнең әлегәчә үзгәрүсез сакланып калган чикләре билгеләнә.
* [[1961]], җәй – Британияның соңгы гаскәрләре Күвәйттән чыга.
* [[1961]], [[19 июнь]] – Күвәйт бәйсезлеген игълан итә. [[1980нче еллар|1980нче елларда]]да [[Иран-Гыйрак сугышы|Иран-Гыйрак сугышында]]нда [[Иран|Иранның]]ның [[Ислам революциясы|Ислам революциясын]]н Күвәйткә җәелдерүеннән куркып, Гыйрак яклы була.
* [[1990]], [[2 август]] – Гыйрак Күвәйтне басып ала.
* [[1991]], январь – февраль – Күвәйт нефтенең төп сатып алучысы булган [[АКШ]], коалиция төзеп, Күвәйтне азат итә. Гыйраклылар бик күп нефть чыгару җайланмаларына ут төртеп китәләр.
 
== Дәүләт төзелеше ==
[[1962|1962нче елда]] кабул ителгән [[Күвәйт Конституциясы|Конституция]] буенча Күвәйт – конституцион монархия. Дәүләт башында [[Күвәйт әмире|әмир]] тора. Әмир [[премьер-министр|премьер-министрны]]ны билгели, [[парламент|парламентны]]ны таркату хокукына ия һәм гаскәр башлыгы булып санала.
 
Закон чыгару хокукы әмирдә һәм бер палаталы парламентта (Милли Мәҗлес) бар.
 
== Административ бүленеш ==
 
== Географик мәгълүмат ==
Күвәйт [[Гарәбстан ярымутравы|Гарәбстан ярымутравының]]ның төньяк-көнчыгышында һәм [[Фарсы култыгы|Фарсы култыгының]]ның Бубиян, Файлака, Варба, Куббар, Кару, Өмм-әл-Мәрадим һ.б. утрауларында урнашкан.
 
Территорияның зур өлеше чүлләр белән капланган. Иң югары ноктасы – диңгез өслегенә карата 290 м.
{{Азия дәүләтләре}}
{{Ислам хезмәттәшлеге оешмасы}}
 
[[Төркем:Күвәйт]]
1 234 896

правок