«Авыл хуҗалыгы» битенең юрамалары арасында аерма

13 байт добавлено ,  6 лет назад
к
clean up, replaced: [[Файл: → [[Рәсем: (6) using AWB
к (clean up, replaced: [[Файл: → [[Рәсем: (6) using AWB)
[[ФайлРәсем:Ueberladewagen (jha).jpg|thumb|Tractor һәм Chaser bin.]]
'''Авыл хуҗалыгы''' — [[халык]]ны [[азык-төлек]], [[кулланыш]] [[кирәк-ярак]]лары белән [[тәэмин итү]]че халык [[хуҗалык]] итүенең бер [[төр]]е. [[Дөнья]] авыл хуҗалыгында якынча 1 млрд [[кеше]] мәшгуль дип санала.
 
 
== Икътисадта авыл хуҗалыгының роле ==
[[ФайлРәсем:Ford tractor, Sweden.jpg|thumb|200px|right|Трактор белән җир эшкәртү (Швеция)]]
[[ФайлРәсем:Farming-on-Indonesia.jpg|thumb|200px|right|Терлек ярдәмендә җир эшкәртү (Индонезия)]]
 
Авыл хуҗалыгының роленә карап илнең алгарыш халәтен билгелиләр. Күрсәткечләр итеп авыл хуҗалыгында эшләүчеләрнең барлык эшкә саләтле халыктан өлешен, һәм авыл хуҗалыгының [[ЭВП]] дагы өлешен исәплиләр. Бу күрсәткечләр, аеруча, үсеп килүче илләрдә югары булып тора. Бу илләрдә авыл хуҗалыгының үсеше игү, көтүлек җирләренең, терлек баш санының арттырылуы белән бирелгән, ягъни аларда, аграр илләрдә, авыл хуҗалыгын механизмлаштыру, химияләштерү һ.б. түбән дәрәҗәдә бара.
 
Авыл хуҗалыгы алга киткән илләргә постсәнгати [[Аурупа]] һәм [[Төньяк Америка]] илләре керә. Аларда авыл хуҗалыгында эшче көчләрнең бары 2-6 % гына көч куя. Аларда 20 гасырда ук авыл хуҗалыгының интенсив үсеше күзәтелә.
Терлекчелектән [[болан]]нар һәм [[Якутия]]да [[ат]]лар үрчетү генә таралган.
# '''Салкынча пояс''' Ауразиянең, Төньяк Американың зур өлешен, Көньяк Американың көньягын алып тора. Монда соры икмәк культуралары, яшелчәләр, тамыразыклар, иртә бәрәңге үстерелә. Урыны-урыны белән җир эшкәртелә.
# '''Уртача пояс''' [[Патагония]]ны, [[Чили]]ны, [[Яңа Зеландия]], [[Тасмания]] утрауларын, [[Аурупа]]ны (көньягыннан башка), Себернең һәм Ерак Көнчыгышның көньягын, Монголияны, Төньяк Кытайны, Тибетны, Көньяк Канаданы һәм АКШның төньягын били. Монда җир ныклап эшкәртелә. Эшкәртелгән җирләрнең өлеше 60-7060–70 %ка җитә. Монда [[арыш]], [[бодай]], [[солы]], [[арпа]], [[киндер]], [[бәрәңге]], [[яшелчәләр|яшелчә]], тамыразыклар, терлек үләннәре, ә көньягында [[кукуруз]], [[дөге]], [[йөзем]], көнбакты, җимеш агачлары үстерәләр. Даими көтүчелек бик үсеш алмаса да, куулы көтүчелек үсештә.
# [[ФайлРәсем:Agriculture---Tea.jpg|thumb|200px|right|Ява утравындагы чәй кыры]]'''Җылы пояс''' Урта диңгез буен, АКШ, Мексика, Аргентинаның күпчелек өлешләрен, көньяк Африканы һәм Кытайны, Австралияны үз эченә ала. Монда елга ике мәртәбә уңыш җыялар: кышын- урта пояс культураларын һәм җәен- тропик беръеллыкларны (мамык) яки күпьеллыкларны (зәйтүн агачы, чәй, цитруслар, инҗир һ.б.).
# '''Эссе пояс''' Африканы, Көньяк Американы, Австралияне, Индонезияне, Гарәп ярымутравын, Көньяк Азияны били. Каһвә, шоколад, финик, пальма агачлары һ.б. үстерелә. Субарид зоналарда зур аз үсемлекле көтүлекләр урнашкан.
 
[[ФайлРәсем:Иген кыры 4.jpg|200px|thumb|right|Иген кыры]]
 
== Авыл хуҗалыгы структурасы ==
== Авыл хуҗалыгы продукциясе җитештерү буенча илләр исемлеге ==
 
[[ФайлРәсем:Agricultural value map 1970-2008.gif|thumb|right|400px| 1970 - 2008 елларда авыл хуҗалгының глобальләшүе. ]]
2010нчы ел нәтиҗәләре буенча.
 
 
[[Төркем:Авыл хуҗалыгы]]
[[Төркем:Икътисад тармаклары]][[Төркем:Исемлекләр:Икътисад]]
[[Төркем:Исемлекләр:Икътисад]]
1 215 225

правок